Giấc ngủ và sức khỏe tinh thần có mối liên hệ chặt chẽ với nhau. Việc thiếu ngủ sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng tới trạng thái tâm lý và sức khỏe tinh thần của bạn. Trái lại, các người có vấn đề về sức khỏe tinh thần đa số bị mất ngủ hoặc gặp phải những rối loạn giấc ngủ khác.
- Giấc ngủ và sức khỏe tinh thần
Giấc ngủ và sức khỏe ý thức có mối liên hệ chặt chẽ với nhau. Thiếu ngủ sẽ ảnh hưởng đến trạng thái tâm lý và sức khỏe tinh thần của bạn. Và những người có vấn đề về sức khỏe tâm thần có nhiều khả năng bị mất ngủ hoặc những rối loạn giấc ngủ khác.
Một loại giấc ngủ khác, giấc ngủ REM (chuyển động mắt nhanh) là công đoạn con người mơ. Các tín hiệu sinh tồn như nhịp thở, nhiệt độ cơ thể, áp huyết và nhịp tim tăng hơn giới hạn thông thường lúc mọi người thức. Những nghiên cứu báo cáo rằng giấc ngủ REM giúp tăng cường khả năng học tập và trí nhớ, cùng lúc góp phần vào sức khỏe cảm xúc theo những phương pháp phức tạp.
Cơ sở não bộ về mối quan hệ lẫn nhau giữa giấc ngủ và sức khỏe thần kinh vẫn chưa được hiểu rõ hoàn toàn. Nhưng những nghiên cứu về hình ảnh thần kinh và hóa thần kinh cho thấy rằng một giấc ngủ ngon giúp tăng cường khả năng phục hồi cả về ý thức và cảm xúc, khi mà tình trạng thiếu ngủ mãn tính tạo tiền đề cho suy nghĩ tiêu cực và dễ bị thương tổn về cảm xúc.
Dù rằng, các nhà khoa học vẫn đang cố gắng loại bỏ đầy đủ các cơ chế, nhưng họ đã phát hiện ra rằng giấc ngủ bị ngắt quãng tác động đến chừng độ dẫn truyền thần kinh và hormone căng thẳng, cùng nhiều thứ khác như tàn phá não bộ, làm suy giảm khả năng điều chỉnh cảm xúc và nghĩ suy. Bằng phương pháp này, mất ngủ có thể khuếch đại ảnh hưởng của các rối loạn tâm thần và ngược lại.
Các người mắc bệnh thần kinh thậm chí có nhiều khả năng ngáp hoặc trăn trở trong ngày. Những vấn đề về giấc ngủ kinh niên ảnh hưởng 50% đến 80% bệnh nhân trong một thực hành tâm thần tiêu biểu, so với 10% tới 18% người to trong dân số Hoa Kỳ khái quát. Các vấn đề về giấc ngủ đặc biệt phổ biến ở những bệnh nhân bị lo lắng, trầm cảm, rối loạn lưỡng cực và rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD).
Mối liên hệ giữa giấc ngủ và sức khỏe tâm thần như sau: những vấn đề về giấc ngủ có thể làm tăng nguy cơ tăng trưởng những bệnh tâm thần cụ thể, cũng như là kết quả của những rối loạn như vậy. Các vấn đề về giấc ngủ có nhiều khả năng tác động đến bệnh nhân rối loạn tâm thần hơn những người trong dân số khái quát. Điều trị chứng rối loạn giấc ngủ có thể giúp giảm bớt những triệu chứng của vấn đề sức khỏe tâm thần.
Cứ sau 90 phút, một người ngủ bình thường sẽ luân chuyển giữa hai loại giấc ngủ chính, mặc dầu thời gian dành cho một hoặc các giấc ngủ khác thay đổi lúc giấc ngủ tiến triển. Trong giấc ngủ yên tĩnh, một người tiến triển qua bốn quá trình của giấc ngủ ngày càng sâu. Nhiệt độ cơ thể giảm xuống, cơ bắp thư giãn, nhịp tim và nhịp thở chậm lại. Công đoạn sâu nhất của giấc ngủ yên tĩnh tạo ra các thay đổi sinh lý giúp tăng cường hoạt động của hệ thống miễn nhiễm.
Những bác sĩ lâm sàng điều trị bệnh nhân rối loạn tâm thần coi chứng mất ngủ và những chứng rối loạn giấc ngủ khác là các triệu chứng. Nhưng những nghiên cứu ở cả người lớn và trẻ em cho thấy rằng các vấn đề về giấc ngủ có thể làm tăng nguy cơ, thậm chí trực tiếp góp phần vào sự phát triển của một số rối loạn tâm thần. Nghiên cứu này có áp dụng lâm sàng, vì điều trị chứng rối loạn giấc ngủ cũng có thể giúp giảm bớt những triệu chứng của một vấn đề sức khỏe thần kinh đồng thời xảy ra.
- Để có giấc ngủ ngon hơn
Không thay đổi thời gian ngủ và thức, kể cả vào cuối tuần. Đặt giờ đi ngủ khi bạn cảm thấy buồn ngủ và ngủ chí ít 7 giờ. Tránh giấc ngủ trưa dài. Tránh uống rượu, caffein, hút thuốc lá và ăn nhiều vào bữa tối. Thiết lập thói quen thư giãn, có thể gồm tắm, đọc sách hoặc thiền định trước khi ngủ. Cố gắng tránh căng thẳng trước lúc ngủ, chả hạn như tránh những cuộc đàm luận sôi nổi. Tránh xem TV, lướt mạng internet,... Trước giờ đi ngủ và không thực hiện các hoạt động này khi đã lên giường.
Giữ phòng ngủ yên tĩnh, tối và mát mẻ, sạch sẽ. Sử dụng tinh dầu thơm, chẳng hạn như hoa oải hương trong phòng. Bật nhạc thư giãn hoặc nhạc thiền khi mà ngủ. Tập thể dục có lợi cho giấc ngủ. Tập thể dục cường độ mạnh trong ngày và tập thể dục thư giãn (chẳng hạn như yoga) trước lúc đi ngủ. Các người không thể tránh hoàn toàn thời gian sử dụng thiết bị điện tử vào buổi tối có thể giảm tiếp xúc ánh sáng xanh bằng sử dụng phần mềm trên màn hình để lọc ánh sáng xanh, đeo kính có tác dụng lọc ánh sáng xanh...
>>> Tham khảo thêm: